Panama: van Himalaya-droom naar fly drive door de tropen

Onze reis begon in Panama City, een indrukwekkende metropool waar wolkenkrabbers en oceaan elkaar op fotogenieke wijze raken. De eerste ochtend stonden we al vroeg op de Cinta Costera, de lange boulevard langs de kust. Terwijl de stad ontwaakte, vlogen pelikanen over de haven en cirkelden gieren boven de skyline. Die unieke mix van natuur en urbanisatie zou ons ook in de dagen erna verrassen, want in welke miljoenenstad ziet u nu wasberen, goudhazen en luiaarden?

In het historische Casco Viejo wandelden we door smalle straatjes vol kleurrijke koloniale gevels, verborgen cafés en kleine boetiekjes. Het voelt hier alsof oud en nieuw elkaar continu omarmen. Een lunch bij het oudste café van de stad, gevolgd door een wandeling langs de moderne skyline, liet perfect zien hoe veelzijdig deze stad is. En dat alles bij temperaturen rond de dertig graden.

En dan is er natuurlijk het wereldberoemde Panamakanaal. Bij de meer dan honderd jaar oude Miraflores-sluizen zagen we hoe gigantische containerschepen al meer dan een eeuw lang zorgvuldig worden gelift tussen oceaanniveaus. Een indrukwekkend staaltje ingenieurskunst dat u pas echt begrijpt als u het met eigen ogen ziet. Een iconische plek ook, die niet mag ontbreken tijdens een bezoek aan dit land.

Na de stad verruilden we het asfalt voor groen, heel veel groen. Via de iconische brug ‘Puente de las Américas’ reden we met een huurauto in drie uur naar El Valle de Antón, een gastvrij en slaperig dorp midden in een oude vulkaankrater.

Onze dagen vulden zich met hikes door nevelwoud, langs watervallen en naar vulkanische bergtoppen. De Cerro Gaital bracht ons door dichte jungle vol vlinders en tropische vogels, met als beloning een panoramisch uitzicht over de krater. Later volgde de Cerro La Silla, waar ruige wind en steile rotsen zorgden voor een klim die letterlijk en figuurlijk naar een hoogtepunt leidde. Het was dan misschien geen trekking richting de Mount Everest, avontuurlijk was het evenmin.

Tussen de hikes door ontdekten we ook het dorp zelf, waar kleine markten en eenvoudige eettentjes het straatbeeld bepalen. In de ochtend hangt er vaak een frisse nevel in de krater, terwijl later op de dag de zon de groene wanden langzaam verwarmt. Het is precies die combinatie van levendige natuur en gemoedelijk dorpsleven die El Valle zo bijzonder maakt.

Ons verblijf in Pedasí vormde een verrassend authentiek intermezzo na de jungle en bergen. Dit kleine kustplaatsje op het schiereiland Azuero in de Grote Oceaan ademt nog echt het traditionele Panama. Hier geen haast of drukte, maar brede stoffige straten, kleurrijke huizen met hangmatten en een dorpsritme dat sterk wordt beïnvloed door de zogeheten ‘cowboycultuur’ van de regio.

We brachten een bezoek aan Playa Venao, een uitgestrekte baai waar de oceaan eindeloos tegen de kust rolt. Het is een plek die geliefd is bij surfers, maar waar u tegelijkertijd nog steeds dat gevoel van ruimte en rust ervaart. Geen massatoerisme, maar een rauwe kustlijn met donkere zandstranden, groene heuvels en een bijna tijdloze sfeer. Hier voelden we pas goed hoe uitgestrekt en ongerept dit deel van Panama nog is.

Een van de meest bijzondere excursies ging naar Isla Iguana: een onbewoond eiland zonder faciliteiten, vol fregatvogels, krabbetjes, leguanen en koraalriffen. Het voelde alsof we in een aflevering van ‘Floortje naar het Einde van de Wereld’ waren beland. Alleen de turquoise zee, een kiezelwit strand en het natuurreservaat.

Een van de meest indrukwekkende onderdelen van de reis was zonder twijfel de lange rit over de Pan-American Highway. Deze legendarische weg verbindt het hele Amerikaanse continent en bracht ons door landschappen die continu veranderden: van bergpassen en koffievelden tot droge vlaktes en tropische valleien.

Onderweg vergaapten we ons aan de gigantische kleurrijke vrachtwagens die hun waren naar andere delen van het Amerikaanse continent vervoerden, terwijl een eenzame cowboy op zijn paard de beroemde snelweg overstak. Het was precies die rauwe, ongepolijste kant van reizen die u niet kunt plannen, maar die alles onvergetelijk maakt.

Lunchen deden we bij eenvoudige truckstops, op zo’n plek waar de tijd lijkt stil te staan en waar chauffeurs uit heel Midden-Amerika samenkomen. Tussen de ronkende motoren en met stof bedekte trucks aten we voor een paar dollar een bord kip, rijst en bonen uit de gaarkeuken, terwijl de ventilatoren traag boven ons hoofd draaiden en de radio op de achtergrond Spaans commentaar door de ruimte liet klinken.

In het bergdorp Boquete, ook wel ‘Eeuwige Lente’, kwamen we terecht in een wereld van outdoor activiteiten, groene bergen en koffie. Tijdens een privé-rondleiding over één van de plantages leerden we hoe arbeidsintensief de productie van Panama’s beroemde geisha-koffie is.

De omliggende natuur van het backpackersdorpje op de randen van een vulkaan voelde fris en levendig: hangende bruggen, nevelwoud en kleine beekjes maakten elke wandeling een ontdekking. We spotten tientallen vlinders, waaronder de bijzondere glasvlinder met zijn doorzichtige vleugels. Een onverwachte hoogtepunt was de ontmoeting met de quetzal, een van de mooiste vogels van Midden-Amerika.

Niet elke ervaring in Panama is licht en luchtig. De El Pianista Trail in Boquete bracht een dag vol schoonheid, maar ook reflectie. Op deze trail raakten in 2014 twee Nederlandse studentes vermist. Pas maanden later werden hun stoffelijke resten gevonden. Daarom trokken wij samen met een gids zo diep de jungle in, waar het blubberige pad soms bijna oplost in het groen. De route is prachtig: dicht regenwoud, mistflarden en een bijna mystieke sfeer, maar de geschiedenis van deze plek hangt voelbaar in de lucht.

Na de bergen en het groene binnenland leek Bocas del Toro bijna een andere wereld: geen wegen meer, maar water als hoofdroute, met kleine bootjes die als taxi en bezorgdienst tegelijk functioneren. Houten huizen op palen, kleurrijk afbladderend door zout en zon, dobberen boven het water terwijl palmbomen loom heen en weer bewegen in de Caribische bries.

We verbleven op Isla Bastimentos, een eiland waar jungle letterlijk overloopt in oceaan. Vanuit onze accommodatie hoorden we ’s ochtends de jungle ontwaken en ’s avonds de golven tegen de palen klotsen. Overdag trokken we eropuit naar verborgen stranden en mangrovekusten, waar we soms uren niemand tegenkwamen. Snorkelend boven koraalriffen zagen we een wereld vol kleur en beweging, terwijl boven het water dolfijnen door de golven schoten alsof ze ons welkom heetten.

Bocas Town liet vervolgens een heel ander gezicht van de archipel zien. Een levendige mix van houten huizen, opzwepende muziek, watertaxi’s en levendig straatleven, waar alles en iedereen door elkaar beweegt. Het is er kleurrijk, soms wat rafelig, en juist daardoor zo echt. Achter de ontspannen Caribische sfeer schuilt een stadje dat leeft van de zee, met een lekkere rauwe charme.

De laatste dagen brachten ons weg van de kust en terug naar het binnenland, waar het landschap langzaam overgaat in glooiende heuvels, kleine dorpen en eindeloze groene stilte. Hier al helemaal geen drukte of toeristische routes, maar een ontspannen bevolking dat op een relaxt tempo leeft, dicht bij de natuur en de seizoenen.

In een eenvoudige ‘rancho’ werden we ontvangen door een lokale vrouw op leeftijd die ons zonder omwegen in haar dagelijks leven liet meedraaien. Het was zo’n plek waar u niet als gast maar als bezoeker binnenstapt, en waar gastvrijheid vanzelfsprekend lijkt. Alsof we bij oma op bezoek waren. Tussen het krakende hout, de tikkende ventilator en de geur van vers gekookt eten ontstond een warme, huiselijke sfeer die u alleen kunt ervaren, en wel met al uw zintuigen.

Geen luxe, geen airco’s, maar samen aan tafel eten, gesprekken die alle kanten op gaan en een oprechte nieuwsgierigheid naar elkaars leven. Terwijl de jungle tot leven kwam met haar avondgeluiden, werd op het terras gelachen, gedeeld en verteld. Het voelde als een stille afsluiter van een reis vol indrukken, en misschien wel het meest pure moment van de hele vakantie: simpel, oprecht en onvergetelijk. De jeukende muggenbulten lieten ons er nog dagen langer aan terugdenken.

Wat deze reis zo bijzonder maakte, is niet alleen de variatie in landschappen, maar vooral de constante afwisseling tussen natuur, cultuur en mensen. Panama is geen bestemming die zich in één zin laat vangen. Het is stad én jungle, oceaan én bergland, modern én traditioneel. En misschien nog wel het belangrijkste: het is een land dat u raakt door zijn eenvoud en oprechtheid.

Wat begon als een onverwachte wijziging van plannen, eindigde in een van de meest veelzijdige reizen die we ooit maakten. Panama bleek niet slechts een alternatief voor een andere bestemming, maar een zeer volwaardige reiservaring op zich. Soms is een onverwachte omweg precies de route die het meest bijblijft…