Insidertips Bilbao: 5 tips voor op reis

De trekpleister van Bilbao is natuurlijk het Guggenheimmuseum dat in 1997 werd geopend. Alleen het ontwerp van Frank O. Gehry is al voldoende reden voor een bezoek. De vaste collectie, die permanent aanwezig is, staat op de begane grond en bestaat onder andere uit de grote stalen constructies van Richard Serra. Op de tweede en derde verdieping (de begane grond is de eerste verdieping) worden tijdelijke exposities gehouden die meestal een half jaar duren.

Loop zeker ook een rondje om het Guggenheim, want ook buiten staan kunstwerken zoals de Puppy van Jeff Koons, de Spin van Louise Bourgois en de Boom en het Oog van Anish Kapoor. Bovendien is de aanblik van het museum van alle kanten verschillend.

In het museum is een cafetaria en zelfs een restaurant met een michelinster, Nerua. Maar als u even koffie wilt drinken is het ook wel aardig om naar buiten te gaan en de straat in te lopen tegenover de puppy. Hier zijn veel bars. Op een paar honderd meter van het museum aan de linkerkant van de straat is bar Zuretzat, die vol hangt met bouwvakkershelmen van werklieden die aan het Guggenheim hebben gewerkt. Ook de helm van de architect Frank O. Gehry hangt er.

Het is maar een klein gebied, el casco viejo, de oude wijk van Bilbao. Het wordt ook wel de wijk van de zeven straatjes genoemd, want meer straten had Bilbao niet in de vroege middeleeuwen. Midden in de oude stad staat de gotische kathedraal van Santiago. Na een zware brand in de 20e eeuw werd de kathedraal gerestaureerd. Het interieur is sober, geen barokke kappelen of een overdaad aan zilver en goud. Bilbao is een stad van handelslieden voor wie de koopmansgeest belangrijker is dan de Heilige Geest.

Als u tegenover de hoofdingang van de kathedraal een smal straatje inloopt, dan komt u uit in de straat Pelota. Daar stonden vroeger de stadsmuren, die werden gebruikt om het kaatsspel pelota te spelen. Tegenover het gebouw van de Bolsa hangt aan een muur een stenen Mariabeeld met kindje Jezus op schoot. Zij wordt ook wel Begoña genoemd en is de beschermheilige van Bilbao. Onder haar in het plaveisel ligt een ster en als u daar op gaat staan en u kijkt met het beeld in de rug de Perrostraat in, dan ziet u aan het einde nog net het topje van de basiliek van Begoña.

In de Perrostraat, die ik net al even noemde, zijn veel goede restaurants gevestigd om wat te eten, zoals Urbieta en Rio Oja. Een leuk café is Rotterdam, ooit geopend door een zeeman die regelmatig in de Rotterdamse haven kwam. In dit café komen vaak rond een uur of 8 ’s avonds groepjes mannen binnen om iets te drinken. Deze mannen noemen zich txikiterros. Txiki betekent klein, en in dit geval gaat het om kleine wijntjes. Ook bij bier is er en kleine variant, de zogenaamde zuritos.

Eten is erg belangrijk in het Baskenland en dus ook in Bilbao. De Bask nodigt de bezoeker graag uit om aan tafel plaats te nemen, maar dan wel op de tijden zoals hij die gewend is. Dat betekent dat veel restaurants pas tussen 20.00 en 21.00 uur het diner serveren. Tapas eten doet de bask tot en uur of tien ’s avonds. Daarna gaat hij naar huis óf naar een restaurant om te eten.

Tapas eten doen de Basken staand aan de bar. In de ochtend worden de pintxos vanaf een uur of elf vers uit de keuken op de toog gezet. Rond en uur of twee is het topdrukte in de barretjes als winkels sluiten en kantoorpersoneel met lunchpauze gaat. Een goed voorbeeld daarvan kunt u zien in de Calle Ledesma, een straat achter de Gran Vía, waar veel kantoren zijn. Na een paar wijntjes en tapas gaan ze daarna aan tafel voor de lunch.

Bilbao ligt op ongeveer 90 kilometer van de Riojastreek, dus overal kunt u de heerlijke Riojawijn proeven. De Crianza, een rode wijn die kort in het vat heeft gerijpt, wordt het meest gedronken. Maar probeer ook de witte wijn uit de streek, de txakoli. Dit is een frisse, licht fruitige, droge wijn.

In de eerste helft van de 20e eeuw onderging Bilbao een grote stadsuitbreiding. In tegenstelling tot Barcelona, waar de Eixample als een groot schaakbord werd aangelegd, koos Bilbao voor het Hausmanmodel, met brede boulevards en zichtlijnen. Maar net als in Barcelona vindt u hier juweeltjes van de architectuur van het einde van de 19e eeuw en de eerste helft van de 20e eeuw.

U kunt de wandeling beginnen op de rotonde van Moyua, het centrum van de Ensanche. Hier staat het statige Carlton Hotel en het Chávarri-paleis van de Vlaamse architect Hankar. Als u vanaf Moyua de Alameda Recalde inloopt, dan ziet u al snel aan de rechterkant het Casa Montero, een mooi voorbeeld van modernisme in Bilbao. Ook dichtbij Moyua, maar dan aan de Gran Vía, staat het grote wooncomplex Casas de Sota, uitgevoerd in een regionale stijl. Let op de prachtige balkons en daklijsten.

Drie straten achter het Carltonhotel staat het Alhóndiga, ooit gebouwd als groot pakhuis voor de wijn uit de Riojastreek. Philipe Starck kreeg de opdracht er een cultureel centrum in te richten. Het gebouw heeft een open karakter. Als in een soort bijenkorf ziet u de mensen bijvoorbeeld lezen in de bibliotheek of fietsen en hardlopen in het fitnesscentrum.

Maar het meest bijzonder is dat u vanuit de centrale hal door de glazen vloer van het zwembad kunt kijken dat op de vijfde verdieping is ingericht. Sinds een paar jaar heet het cultureel centrum Azkuna Zentroa, naar de oud-burgemeester die het initiatief nam voor de nieuwe inrichting van het pakhuis. Let ook op de 43 verschillende zuilen, een ontwerp van de Italiaanse kunstenaar Lorenzo Barraldi. Iedere zuil heeft een eigen vorm en is van een ander materiaal, om aan te geven dat pilaren van alle culturen en van alle tijden zijn.

In Bilbao liggen niet veel fietspaden, maar er ligt een mooie fietsroute langs de rivier. Tegenover het gemeentehuis, aan de andere kant van de rivier, bevindt zich het fietsverhuurbedrijf Tourné. Dit is gelijk een goed vertrekpunt voor een fietstocht langs de rivier. U fietst langs de brug van Calatrava, het Guggenheim, het theater van Euskalduna en de vuurrode hijskraan die bij het maritiem museum staat. Hier kunt u de rivier oversteken en terugrijden richting de stad.

U kunt de rivier ook blijven volgen en bij de volgende brug de rivier weer oversteken. Deze nieuwe brug heeft de naam van de architect van het Guggenheim, Frank Gehry gekregen, maar de brug is geen ontwerp van hem.

Vervolgens kunt u doorfietsen naar de brug van Bizkaia, een behoorlijke afstand maar voor de Hollandse fietser prima te doen. De brug is een prachtig voorbeeld van een gietijzeren constructie en werd in dezelfde tijd als de Eiffeltoren gebouwd. Het bovendek ligt op 50 meter hoogte. U kunt daar met een lift komen en vervolgens het bovendek, dat een kooiconstructie heeft, oversteken en dan via een lift in de brugpijler afdalen om vervolgens met de gondel die aan stalen kabels hangt weer terugkomen bij uw fiets.

Als u niet wilt fietsen maar toch de prachtige gebouwen langs de rivier wilt zien, dan kunt u ook een boottocht maken. De rondvaartboten vertrekken ter hoogte van het gemeentehuis.